મુખ્ય સામગ્રી પર જાઓ

જુંગીવારા વિર વછરાજ સોલંકીનો ઇતિહાસ

જુંગીવારા વાછરા રાણા,ગાઉં તારા હેતથી ગાણા
             દૂહો:- બેહ ગામે બેસણાં ધન્ય જુંગીવારા ધામ
                  હૈયાની પુરે હામ વિશ્વાસુની વાછરો
દેવભૂમિ દ્વારકા જિલ્લાના જામ ખંભાળિયા તાલુકામાં વર્ષો પહેલા "ખીરા સંઘળીયા" નામના ચારણે ખીરલપર ગામ વસાવ્યું, સમય જતાં "લખમણ સોહલીયા" નામના ચારણે આ ખીરલપરનો જાપો બીજીવાર બદલી ઉગમણી દિશાએ બાંધ્યો એટલે ખીરલપરનું નામ ચારણી ભાષામાં "બેહ" પડ્યુ. આ બેહ ગામમાં આજે જુંગીવારા વિર વછરાજ સોલંકીનું વિશાળ મંદિર શોભી રહ્યું છે..ઈ વિર વછરાજ સોલંકી "જુંગીવારા" શું કામ કહેવાણા અને અહીં ક્યારે આવ્યા એની વાત કરવી છે, કાયાભાઈ હરગાણીનાં કલમે લખાયેલ "તુંબેલવાણી"નામનાં પુસ્તક પ્રમાણે વાત કરીએ તો આ બેહ ગામમાં  વર્ષો પહેલા અહીં આંબા આંબલી અને તાડીઓનું મોટું જંગલ હતું આ જંગલને અહીં વસતા ચારણો  "જુંગી" કહેતા અને આ જુંગીમાં એક માનવભક્ષી અસુરનો ત્રાંસ હતો એક તો ઘનધોર જંગલ અને એમાંય ભયંકર અસુરનો ત્રાંસ આવતા જતા રાહદારીઓને આ અસુરનો ભય સતાવતો એમાં બન્યું એવું કે બારેક વરસની "કરમય"નામની ચારણની દીકરી પાંચોટીયા વારા વિર વછરાજની પરમ ઉપાસક ઈ જોગમાયા જેવી દીકરી કરમય પોતાના પિતાને બપોરના સમયે ભાત દેવા આ જુંગીમાંથી પસાર થાય છે એવે ટાણે અસુરની નજર આ ચારણ કન્યા માથે પડે છે પોતાનો શિકાર જાણી અસુર કરમયબાઈ પાસે આવે છે ત્યાં તો કરમયબાઈના તેત્રીસ કરોડ રૂંવાડા સમસમસમ કરતા બેઠાં થવા મંડાણા...એ ધારત તો પળનો પણ વિલંબ કર્યા વિના આ અસુર ને ભોં ચાટતો કરી દેત પણ વિર વછરાજ ને આગળ કરી સાચા મનથી સ્મરણ કર્યું અને સાદ કરતાં જ ઘોડે સવાર માથે સાફો કેડે કટાર હાથમાં તલવાર લઈ વિર વછરાજ ચારણ આઈની સહાય કરવા અને આ ભૂમિને અસૂર ના ત્રાંસમાંથી ઉગારવા એકલડો અસવાર આવી ગયો અને ઈ માનવભક્ષી અસુર નો નાસ કરી અને કરમયબાઈના વચનને માન આપી આ જુંગીમાં કાયમી વાસ કરી જુંગીવારા વિર વછરાજ તરીકે પ્રસિદ્ધ થયા.....
                 માનવભક્ષી અસુર મોટો ઈ રૈયતને કરતો રંજાડ (૨)
              હે...સતી કરમયનો પોકાર સુણીને (૨) ક્ષણમાં લીધી સંભાળ.
                 બોલડીયે વિર બંધાણા, ગાઉં તારા હેતથી ગાણા
                 જુંગી વારા વાછરા રાણા, ગાઉં તારા હેતથી ગાણા.....
                    દુહો:- પલમાં નગર પુગ્યો જ્યાં બેઠા હતા જામ
                         દીધા રોકડા દામ વસુલાત ભરી વાછરા
ચારણો પ્રત્યે ઈર્ષાભાવ રાખી જમીન ખાલસા કરવા જીહજુરીયા અને બ્રિટિશ સરકારનાં દબાણથી જામનગરના રાજા જામ રણજીતસિંહએ  ખીરલપર ગામનાં કર ભરવા દબાણ કર્યું અને જો કર ના ભરાય તો ખીરલપર ને ખાલી કરી દેવા હુકમ કર્યો આ હુકમથી ચારણો મુંજાવા મંડ્યા પણ..જુંગીવારા ના સ્થાનકે જઈ ચારણોએ ધા નાખી આ ધા સાંભળી જુંગીવારા એ મારતે ઘોડે જામનગર જઈ ખીરલપરનો કર ભરી આવ્યા અને ખીરલપરને ખાલસા થતા બચાવ્યુ આવી તો અનેક વાતો અનેક પરચા જુંગીવારા વિર વછરાજનાં લોકમુખે ચર્ચાય છે.....
                 ખીરલપરને કરવા ખાલી જામે કીધી જેદી જાણ (૨)
              હે...ચારણો કેરા કર ચૂકવવા (૨) પ્રગટ માંડ્યા પલાણ
                 નગર જઈ ધીર્યા નાણાં ગાઉં તારા હેતથી ગાણા
                 જુંગીવારા વાછરા રાણા ગાઉં તારા હેતથી ગાણા
                દુહો:- આઈ દેવલે આપ્યા અમરત ભર્યાં આશિષ
                     વિરા ઉતારજે વિષ વરણ અઢારનાં વાછરા
ચારણ જોગમાયા આઈ દેવલનાં આશીર્વાદથી વિર વછરાજનાં પેઢમાં સાચી શ્રદ્ધા લઈને જે કોઈ ધા લઈને આવે છે તે સર્પદંશ હોય, હડકવા હોય, વાય આવતી હોય,કે મેલીક્રિયાનો ભોગ બનેલા હોય એ બધાંયને આ કળજુગ કાળમાં પણ શરણે આવેલાની ધા સાંભળી સાચા હૃદયનો સાદ સાંભળીને એનાં તમામ દુઃખડા હરીને એને ઉગારે છે..
               વિખ હડકવાને વાયનો વારણ ભૂમિ ઉતારણ ભાર (૨)
            હે...મેલા કારણનો થઈને મારણ (૨) ત્રાટકે લઈ તલવાર
                તત્કાળે સાચવે ટાણા ગાઉં તારા હેતથી ગાણા
                જુંગીવારા વાછરા રાણા ગાઉં તારા હેતથી ગાણા
              દૂહો:-જય રાણા જય વાછરા જય સોલંકી સરદાર
                  જય ડાડા કરણ તું જય જય જગ આધાર
હે રાણા હે જુંગીના ધણી હે સોલંકી શિરોમણી આ જગતની માથે સતી દેવળમાંનાં વચનથી અમર થઈને તું આ થડામાં જાગ્રત બેઠો છો ડાડો થઈને પૂજા છો પણ અમે તો ચારણ છીયે તું તો અમારો વિર કહેવાય એમાંય પાછો તું મહાવીર છો...તને અમારો રાજા માનીએ અમારો રાણો માનીએ હે રણબંકા રાજપુત અમને તારી રૈયત જાણી અમારા રખવાળા કરજે અને કાયમ તારા આશરે રાખી અમારી આશાયું પુરી આધિ વ્યાધિ અને ઉપાધિમાંથી છોડાવજે અમને ઉગારજે રાણા અમને ઉગારજે
            જુંગીનાં ધણી તું સામું જોજે એક તારો છે આધાર (૨)
         હે..."ચારણ હમીર" કહે હરજે ચિંતા (૨) પલમાં સુણી પોકાર
              વરસાવજે સુખના વ્હાણા ગાઉં તારા હેતથી ગાણા
              જુંગીવારા વાછરા રાણા ગાઉં તારા હેતથી ગાણા

Mo.9574272829 Charan Hamir

ટિપ્પણીઓ

આ બ્લૉગ પરની લોકપ્રિય પોસ્ટ્સ

ભરવાડ સમાજનો ગૌરવવંતો ઇતિહાસ

*🔥 વરહડા નો "રૂપો ભરવાડ"🔥*     👉🏻     આ ઘટના ખંભાત મા નવાબ સરકાર વખત ની છે. વરહડા ગામ ખંભાત થી  ચારેક ગાઉ પર છે. આ ગામ મા જાજી વસ્તી મોલેસ્લામ ગરાસિયાઓની , કરફાટ મીજાજ ના મોલેસ્લ...

ભડલીવાક્યો : ભડલી - ખેતી અને વરસાદ સબંધી વાતો

 ભડલીવાક્યો : ભડલી - ખેતી અને વરસાદ સબંધી વાતો ભડલી વાક્ય એટલે શું? ભડલી કોણ હતા ? ભડલીશાસ્ત્ર’ વિશે જાણવા જેવુ.. વાયુચક્રશાસ્ત્રના આવા મહાન પંડિત ભડલી (ભડ્ડરી) કોણ હતા તે વિષે ચોક્કસ-વિશ્વસ્ત માહિતી મળતી નથી. તે ક્યારે અને ક્યા પ્રદેશમાં થઈ ગયા તે વિષે પણ ચોક્કસ પ્રમાણ મળતાં નથી. છતાં આજ સુધીમાં ભડલી વિષે જે હકીકત-દંતકથાઓ વગેરે ઉપલબ્ધ થયેલ છે, તેનો અહીં સંક્ષેપમાં ઉલ્લેખ કર્યો છે. વરસાદની આગાહી કરતા શાસ્ત્રને ‘ભડલી શાસ્ત્ર’ કહેવામાં આવે છે. પરંતુ, ભડલી એક વ્યક્તિ છે જેના દ્વારા સૌ પ્રથમ ‘ભડલીવાક્ય’ કહેવામાં આવ્યા છે. ભારતીય લોકસાહિત્યમાં અને ગુજરાતની ગ્રામપ્રજાનાં હૈયે ને હોઠે ભડલી વાક્યો બહુ જાણીતા છે. ભડલી ખેડૂત પ્રજાનો માનીતો અને વિશ્વાસપાત્ર જ્યોતિષી છે. તેણે આપેલી વરસાદ અંગેની આગાહી ખેડૂતોનું પુરાણ બની ગઈ છે. તેની સાખીઓ, ચોખાઈ અને કહેવતો લોકજીભે ચડીને અમર બની ગઈ છે. લોકજ્યોતિષી તરીકે ભડલીનું નામ માત્ર ગુજરાતમાં જ નહીં પણ રાજસ્થાન, ઉત્તરપ્રદેશ અને પંજાબ પર્યંત તેનું નામ આજેય ગુંજે છે એમ ‘ભડલી વાક્યો’ સંશોધક શ્રી જેઠાલાલ ત્રિવેદી નોંધે છે. ભારત કૃષિસંસ્કૃતિ ધરાવતો દેશ છે. ખેડૂત...

બચુભાઈ શ્રીમાળી રચિત માતાજીનું સપાખરૂ

॥ જગદંબા સ્તવન ॥    ગીત:~સપાખરુ અંબા અચંબા પ્રલંબા , તેજ બંબા જગદંબા, આદિ વાસ હે તવમ્બા , દશે દિકંબા વ્રદાઇ . શકમ્બા સદંબા શુભમંબા , સ્વાવલંબા શિવા , વેદે તું વિદંબા , સચ્ચિદંબા વખણાઇ .~૦૧ નિપાવ્યા ભ્રેમંડા અંડા , નારાયણી નવેખંડા, માર દીયા ઉદંડા કુ , દંડા દઇ માત . ઠારીયા દાનવા બંડા , કરીયા ઘમંડા ઠંડા , રોપિયા અખંડા નામ , ઝંડા રળિયાત .~૦૨ ભગતા તારણાં , તું ઉતારણા ભારણાં ભૂમિ , કારણાં જગત દુ:ખ . હારણાં કુશલ . મારણાં અસુર લીયે , ચારણાં ઓવારણાં માં , રાખ્યે ધારણાં , બંધાવે પારણાં રાંદલ .~૦૩ મહાખલ દૈત્ય બુરા , ચુરા ચુરા કીયા મુરા , મુગુટ મયુરા , વ્રજ મથુરા મુકામ . રણછોડ રણશુરા , મંગલ મધુરા રટે, નિત ઝળહળા નુરા , આશાપુરા નામ .~૦૪ ચારવાણી ચારખાણી , પરખાણી ચરચાણી , વેદવાણી પુરાણીયે , વખાણી વિશાળ . મેરિયા ભુવાને , પુત્ર જાણી દયા આણી મળી , પ્રગટ બ્રહ્માણી , નાણી બુટ પરચાળ . ~૦૫ માડી તું સરિતા વૃંદા , મંદાકિની વંદા માત , નંદા તું અલક નંદા , મહા નંદા નામ . ફાલગુની ગુણ છંદા , ગાતા કટે ભવફંદા , હેતે હર્ષ કંદા પુરે , હરસંદા હામ .~૦૬ અખીયાત રટુ બાત , હજ...